Koniec wojny oraz okres powojenny

Powojenna historia BGK zaczęła się jeszcze w czasie wojny. 12 sierpnia 1944 r. pracownicy lubelskiego oddziału BGK uruchomili pierwszą w kraju placówkę BGK. Miesiąc później również z inicjatywy pracowników BGK, rozpoczął działalność oddział w Rzeszowie.

W lutym 1945 r., w przedwojennej siedzibie łódzkiego oddziału BGK przy Al. Kościuszki 63, uruchomiono oddział i centralę BGK. W tym samym roku na warszawskiej Pradze, w jednym z budynków biurowych Warszawskiej Wytwórni Wódek „Koneser” przy Ząbkowskiej 27, powstał warszawski oddział BGK.

8 marca 1945 r. minister skarbu powołał dr Kazimierza Matuszeckiego, przedwojennego kierownika Wydziału Budowlano-Terenowego w centrali BGK, na nieistniejące w obowiązującym statucie BGK, stanowisko Kierownika Banku. Formalnie prezesem BGK był dr Karol Alexandrowicz, który do Polski powrócił pod koniec 1945 r.

W kwietniu 1946 r. prezesem BGK został prof. Edward Lipiński. Pod jego kierownictwem bank nabrał rozpędu. Z budżetu państwa, za pośrednictwem Ministerstwa Skarbu, otrzymał środki na kredytowanie odbudowy przemysłu i budownictwa ze zniszczeń wojennych.

W 1948 r. na mocy dekretu o reformie systemu bankowego, BGK miał zostać przekształcony w Bank Inwestycyjny, a część kompetencji miał przejąć Narodowy Bank Polski. BGK posiadał wówczas 29 oddziałów, stan zatrudnienia wynosił 3029 osób, z czego w centrali 685, w oddziałach 2344.

Z formalnego punktu widzenia do całkowitej likwidacji BGK nigdy nie doszło. Rola banku w latach 1948 - 1989 r. ograniczała się głównie do obsługi przedwojennego zadłużenia zagranicznego (głównie tzw. pożyczka ulenowska) oraz działań o charakterze likwidacyjno-windykacyjnym z zakresu własnej działalności banku w okresach przedwojennym, okupacyjnym i powojennym oraz likwidacji przedwojennego sektora bankowego.

Początek wygaszania operacyjnej działalności BGK polegał na przekształcaniu jego oddziałów w delegatury przy powstałych na ich miejscu oddziałach Banku Inwestycyjnego. Koncepcja całkowitej fuzji z Bankiem Inwestycyjnym nie została jednak zrealizowana ze względu na odrębny charakter zadań obydwu instytucji.

Na początku lat 50-tych rozpoczął się proces wydzielania ze struktur Banku Inwestycyjnego struktur BGK. W 1950 r. BGK otrzymał własny budżet. W szczątkowo funkcjonującej centrali powstały trzy wydziały: likwidacji kredytów własnych, akcji zleconych i księgowości. 19 lipca 1951 r. Minister Finansów powołał H. Grodeckiego, na stanowisko dyrektora kierującego bankiem.